Sự khác biệt trong mối liên quan giữa loại đồ uống có cồn và nồng độ axit uric trong huyết thanh

Một nghiên cứu y khoa có tiêu đề “Differences in the Association Between Alcoholic Beverage Type and Serum Urate Levels Using Standardized Ethanol Content” (Sự khác biệt trong mối liên quan giữa loại đồ uống có cồn và nồng độ axit uric trong huyết thanh bằng cách chuẩn hóa hàm lượng ethanol). Nghiên cứu này được thực hiện bởi các bác sĩ và nhà khoa học Nhật Bản (đứng đầu là Tiến sĩ Sho Fukui thuộc Trung tâm Miễn dịch – Thấp khớp, Bệnh viện Quốc tế St. Luke, Tokyo) và được xuất bản trên tạp chí uy tín JAMA Network Open vào tháng 3 năm 2023.

Dưới đây là tóm lược các nội dung cốt lõi của nghiên cứu:

1. Đặt vấn đề và Mục tiêu

• Bối cảnh: Từ lâu, việc uống rượu bia đã được biết đến là yếu tố nguy cơ chính làm tăng nồng độ axit uric trong máu (nguyên nhân gây ra bệnh Gút và các vấn đề về tim mạch, thận). Bản thân ethanol (cồn) thúc đẩy sản xuất axit uric và giảm đào thải qua thận. Tuy nhiên, các nghiên cứu trước đây chưa quy đổi đồng nhất lượng cồn trong các loại đồ uống khác nhau, và ít khi đưa các loại rượu truyền thống của châu Á vào đánh giá.

• Mục tiêu: Nghiên cứu này nhằm làm rõ xem liệu các loại đồ uống có cồn khác nhau (bao gồm cả rượu truyền thống Nhật Bản) có mức độ ảnh hưởng khác nhau lên nồng độ axit uric trong máu hay không, sau khi đã quy đổi và chuẩn hóa lượng cồn về cùng một đơn vị (1 đơn vị uống tiêu chuẩn chứa 20g ethanol).

2. Phương pháp nghiên cứu

• Thiết kế: Nghiên cứu cắt ngang hồi cứu dựa trên cơ sở dữ liệu khám sức khỏe định kỳ.

• Đối tượng: 78.153 người tham gia (từ 20 tuổi trở lên) tại Đại học Quốc tế St. Luke, Nhật Bản trong giai đoạn từ tháng 10/2012 đến tháng 10/2021. Trong đó, tỉ lệ nam giới chiếm 46,7%, nữ giới chiếm 53,3% và có 58,5% người là đối tượng uống rượu bia thường xuyên.

• Các loại đồ uống được khảo sát: Bia, Sake (rượu gạo Nhật), Shochu (rượu chưng cất Nhật), Vang (rượu vang) và Whiskey.

3. Kết quả chính

Nghiên cứu phát hiện ra rằng dù đã chuẩn hóa lượng ethanol nạp vào cơ thể như nhau, loại đồ uống có cồn khác nhau vẫn gây ra những tác động rất khác biệt lên nồng độ axit uric máu:

• Bia (Beer) gây tăng mạnh nhất: Ở cả nam và nữ, những người chủ yếu uống bia có xu hướng tăng nồng độ axit uric máu rõ rệt nhất và nhất quán nhất theo lượng uống (tăng khoảng 0,14 mg/dL ở nam và 0,23 mg/dL ở nữ trên mỗi đơn vị uống tiêu chuẩn/ngày). Điều này được lý giải là do bia ngoài cồn còn chứa một lượng rất lớn purine.

• Rượu vang (Wine) gây tăng ở mức độ vừa phải.

• Rượu Sake gây ảnh hưởng ít nhất: Đáng chú ý, nhóm người chủ yếu uống rượu Sake (rượu gạo) cho thấy mức tăng axit uric rất thấp và không có ý nghĩa thống kê (chỉ tăng khoảng 0,05 mg/dL ở nam và 0,04 mg/dL ở nữ).

4. Kết luận và Ý nghĩa

• Kết luận: Tác động của đồ uống có cồn đối với tình trạng tăng axit uric máu (hyperuricemia) không chỉ phụ thuộc vào nồng độ cồn (ethanol) mà còn phụ thuộc rất lớn vào loại đồ uống cụ thể.

• Ý nghĩa lâm sàng: Khi tư vấn chế độ ăn uống cho bệnh nhân bị tăng axit uric máu hoặc bệnh Gút, các bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng không chỉ cần khuyên bệnh nhân giảm tổng lượng cồn, mà còn cần lưu ý cụ thể đến loại đồ uống họ đang sử dụng, đặc biệt là cần hạn chế tối đa việc uống bia.